Nhà thờ họ Nguyễn Hữu, xã Hà Long: Di tích lịch sử cấp Quốc Gia

Đăng lúc: 21:48:47 27/11/2018 (GMT+7)

Nhà thờ Nguyễn Hữu, làng Gia Miêu, xã Hà Long, huyện Hà Trung. Đã được xếp hạng Di tích lịch sử, văn hóa cấp Quốc gia theo quyết định 13/2000/QĐ-BVHTT ngày 30 tháng 12 năm 2002. Theo Thượng lương là Bính Thìn ngày 10 tháng 3 năm Mậu Tuất, niên hiệu triều vua Thành Thái thứ 10 (1898 ) tạo dựng, năm Quý Tỵ đặt thượng lương đại cát thịnh vượng.

Đây là nơi thờ tự ông tổ là Nguyễn Công Duẩn, là Bình Ngô khai quốc công thần triều Hậu Lê và được vua Lê Thái Tổ phong làm Thái Bảo Hoành Quốc Công, bên dưới thờ Nguyễn Đức Trung, được vua Lê Thánh Tông phong là Thái úy Trinh Quốc Công và Nguyễn Văn Lang, được Tương Dực Đế phong tước Nghĩa Quốc Công và nhân vật Nguyễn Kim (Cam), được vua Lê Trang Tông phong tước An Thành Hầu, Thái sư Hưng Quốc Công.


Bàn thờ trong nhà thờ  họ Nguyễn Hữu

Theo sử sách thì Nguyễn Công Duẩn, lập nhiều chiến tích trong cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, được Lê Lợi giao trách nhiệm lo hậu cần vận lương cho cuộc kháng chiến, ông đều lo chu tất. Ông được phong tước Thái Bảo Hoành Quốc công, con cháu được đời đời làm công thần nhà Lê. Hậu duệ của Nguyễn Công Duẩn cuối đời Hậu Lê là Nguyễn Kim.

Nguyễn Kim là một tướng giỏi, có nhiều công lao được phong tước An Thành Hầu. Khi nhà Hậu Lê bị nhà Mạc cướp ngôi, năm 1527, con cháu nhà Lê chạy trốn sang Lào. Lúc bấy giờ, hầu hết các cựu thần nhà Lê ngả về họ Mạc hoặc bỏ đi nơi khác, chỉ có Nguyễn Kim là lo chiêu tập hào kiệt bốn phương lánh lên Sầm Châu vùng Thanh Hoá giáp Lào lập bản doanh phò Lê diệt Mạc. Sau đó ông đã tìm được con vua Lê là Lê Duy Ninh ở Lào và đưa về tôn lên ngôi vua là Lê Trang Tông (1533-1548). Nguyễn Kim về sau được vua Lê phong làm Thái Sư Hưng Quốc Công, nắm giữ tất cả binh quyền.

Năm 1545, ông mất khi 78 tuổi. Vua Lê đã truy tặng cho Nguyễn Kim tước Chiêu Huân Tĩnh Vương. Ông có hai con trai đều là tướng giỏi được phong chức Quận công. Trong đó có Nguyễn Hoàng trở thành người mở đầu cho sự nghiệp của các chúa Nguyễn ở phía Nam. Nguyễn Hoàng được vua Lê phong tước Thái úy Đoan Quốc Công.

 Về tài liệu hiện vật trong di tích nhà thờ họ Nguyễn Hữu có : Cuốn Gia phả họ Nguyễn Hữu gốc - bản chữ Hán; 06 bức đại tự; các đôi câu đối cổ, trong đó có 01 đôi câu đối hình lá dong (lá chuối) có niên đại thời Nguyễn (1943); Khám thờ và bài vị; bát hương gốm thời Lê; Bia đá soạn thời vua Tự Đức…đây là những tư liệu, tài liệu vô cùng qúy giá được lưu giữ bảo quản tại di tích nhà thờ họ Nguyễn Hữu, đã được Viện sử học khảo sát, dịch thuật các văn bán Hán nôm.






Một số hiện vật trong di tích nhà thờ họ Nguyễn Hữu

Hiện tại trong nhà thờ còn một số tấm hoành phi có các đại tự chữ hán đã được phiên âm, dịch nghĩa, chú thích. Các bia đá, tấm bia mộ trong nhà thờ cũng được phiên âm, dịch nghĩa. Tấm bia mộ hiện còn 2 mặt bia bằng đá xanh được đặt bên phía tay trái Nhà thờ. Trong lòng nắp bia có khắc hai dòng đại tự chữ Hán được phiên dịch ra (Phò mã Đô úy khảo tỷ chi mộ). Trên mặt bia có khắc 18 dòng chữ Hán, Nôm đã được phiên dịch.


Án thờ của các bậc Tiên Tổ dòng họ Nguyễn Hữu


Lăng Trường Nguyên

Hàng năm vào ngày Giỗ tổ 10 tháng 7 âm lịch, con cháu dòng họ Nguyễn trong cả nước về đây  tổ chức lễ dâng hương, tế lễ theo nghi thức  truyền thống. Để bảo tồn và phát huy các di tích Quốc gia, nhà thờ Nguyễn Hữu đã được nhà nước phê duyệt chủ trương đầu trùng tu tôn tạo, cùng với Di tích Lăng Miếu Triệu Tường trong thời gian tới.

 

Thanh Hiên - Đài TT-TH Hà Trung 
Ý kiến bạn đọc ()
Ý kiến của bạn
(Bấm vào đây để nhận mã)

Bản đồ Huyện Hà Trung

Đăng ký tạm trú